دانلود پایان نامه ارشد: اصلاحات و دگرگونی‌ اجتماعی از طریق امر به معروف و نهی از منکر

دانلود پایان نامه رشته مدرسی معارف اسلامی

گرایش : اخلاق اسلامی

عنوان : اصلاحات و دگرگونی‌ اجتماعی از طریق امر به معروف و نهی از منکر

دانشگاه معارف اسلامی

پایان نامه کارشناسی ارشد مدرسی معارف اسلامی

گرایش اخلاق اسلامی

عنوان:

اصلاحات و دگرگونی‌ اجتماعی از طریق امر به معروف و نهی از منکر

استاد راهنما:

حجه الاسلام و المسلمین دکتر عبدالله موحدی محب



(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)


فهرست مطالب:
چکیده
مباحث مقدماتی: کلیات. 1
فصل اول: بررسی‌های اولیه. 4
1-1. مفاهیم و معانی 5
2-1. دگرگونی و تغییرات اجتماعی 18
فصل دوم: اصلاحات اجتماعی 29
1-2. مقدمه. 29
2-2. اصلاحات از منظر قرآن. 29
3-2. اصلاح در روایات معصومین علیهم‌السلام. 37
4-2. چارچوب اصلاحات در اسلام. 42
5-2. ابعاد مختلف اصلاحات. 51
6-2. شرایط اجرای اصلاحات. 55
7-2. مهمترین ویژگی مصلح موفق 59
8-2. آسیب شناسی اصلاحات. 62
9-2. مهمترین شیوه‌های اصلاح 66
فصل سوم: جایگاه امربه معروف و نهی از منکر در اسلام. 73
1-3. روند تشریع امر و نهی در قرآن. 73
2-3. موقعیت شناسی امربه معروف و نهی از منکر در روایات. 83
فصل چهارم: شناخت ابعاد دیگر فریضه امر و نهی 92
1-4. مراتب وطبقات امر و نهی 92
2-4. آشنایی با معروفات و منکرات. 106
فصل پنجم: کاوشی دیگر پیرامون فریضه امر و نهی 119
1-5. شرایط اجرای امربه معروف و نهی از منکر. 119
2-5. اصول و پیش شرط‌های حاکم بر فریضه امر و نهی 127
3-5. تحلیل ریشه‌های موفقیت در امر و نهی 133
4-5. تحلیل ریشه‌های شکست در امر و نهی 138
5- 5. آثار سوء منکرات در جامعه. 144
6-5. پیامدهای منفی ترک امربه معروف و نهی از منکر در جامعه. 147
فصل ششم: بررسی های ضروری دیگر در اصلاحات و امر و نهی دینی 152
1-6. شیوه‌های متفاوت اصلاحات در فریضه امر و نهی 152
2-6. اصلاحات وتغییرات اساسی اجتماعی در گرو چند مؤلفه پراهمیت. 163
فصل هفتم: جمع‌بندی، نتیجه‌گیری و پیشنهادها 180
1-7. خلاصه پژوهش. 180
2-7. ارائه برخی پیشنهادها به محققان آینده 182
3-7. ارائه راهکارهای عملی و کاربردی نو جهت اصلاحات و دگرگونی‌های اجتماعی از طریق امر و نهی دینی در عصر حاضر  183
فهرست منابع و مآخذ(فارسی وعربی) 187
الف: فهرست کتاب‌ها 187
ب: فهرست نرم افزارها 198
نمایه. 199
Abstract
ب) فهرست تفصیلی
چکیده
مباحث مقدماتی: کلیات. 1
1. بیان مسأله. 1
2. پیشینه تحقیق 1
3. اهداف پژوهش. 1
4. پرسش‌های تحقیق 2
5. فرضیه پژوهش. 2
6. روش گردآوری اطلاعات. 3
7. هدف کاربردی این پژوهش. 3
8. واژگان کلیدی 3
9. موانع و محدودیت‌های پژوهش. 3
فصل اول: بررسی‌های اولیه. 4
1-1. مفاهیم و معانی 5
1-1-1. مفهوم اصلاحات. 5
1-1-1-1. واژه اصلاح در لغت. 5
2-1-1-1. واژه اصلاح در عرف قرآن. 6
3-1-1-1. واژه إصلاح در عرف روایات معصومین «علیهم السلام» 7
2-1-1. مفهوم تغییر و دگرگونی 7
1-2-1-1. واژه تغییر در لغت. 7
2-2-1-1. واژه تغییر در عرف قرآن. 8
3-2-1-1. واژه تغییر در عرف روایات. 8
3-1-1. مفهوم أمر. 9
1-3-1-1. واژه امر در لغت. 9
2-3-1-1. واژه أمر در عرف قرآن. 10
3-3-1-1. واژه امر در عرف روایات. 11
4-1-1. مفهوم نهی 12
1-4-1-1. واژه نهی در لغت. 12
2-4-1-1. واژه نهی در عرف قرآن. 13
3-4-1-1. واژه نهی در عرف روایات. 13
5-1-1. مفهوم معروف. 14
1-5-1-1. واژه معروف در لغت. 14
2-5-1-1. واژه معروف در قرآن. 15
3-5-1-1. واژه معروف در روایات. 15
6-1-1. مفهوم منکر. 16
1-6-1-1. واژه منکر در لغت. 16
2-6-1-1. واژه منکر در عرف قرآن. 16
3-6-1-1. واژه منکر در عرف روایات. 17
2-1. دگرگونی و تغییرات اجتماعی 18
1-2-1. تغییرات اجتماعی در قرآن و روایات اهل بیت‌ علیهم‌السلام. 18
2-2-1. امر و نهی، مؤثرترین مکانیزم اجرایی در تغییرات اجتماعی 20
3-2-1. دگرگونی‌های اجتماعی از منظر علم جامعه‌شناسی 22
1-3-2-1. عوامل مؤثر بر دگرگونی‌های اجتماعی 23
1-1-3-2-1. عامل معنوی 23
2-1-3-2-1. عامل جغرافیایی و محیطی 24
3-1-3-2-1. عامل فرهنگی 24
4-1-3-2-1. عامل فناوری و تکنولوژی 24
5-1-3-2-1. عامل اقتصادی 25
2-3-2-1. پیامدهای ناخوشایند در فرآیند سریع تغییرات اجتماعی 26
3-3-2-1. موانع فرا روی دگرگونی‌های اجتماعی 26
فصل دوم: اصلاحات اجتماعی 29
1-2. مقدمه. 29
2-2. اصلاحات از منظر قرآن. 29
1-2-2. ایمان شرط لازم برای اصلاح 30
2-2-2. توبه راه اصلاح فردی 31
3-2-2. تقوی مقدمه اصلاح 32
4-2-2. عفو و بخشش، راه اصلاح خطاکاران. 33
5-2-2. اصلاح در خانواده 34
6-2-2. اصلاح اجتماعی با اوامر و نواهی الهی 35
3-2. اصلاح در روایات معصومین علیهم‌السلام. 37
1-3-2. مجاهده بانفس راه اصلاح فردی 37
2-3-2. اصلاح خانواده 38
3-3-2. اصلاح بین مردم و جامعه. 39
4-3-2. اصلاح حاکمان و عالمان. 41
4-2. چارچوب اصلاحات در اسلام. 42
1-4-2. حق محوری 42
2-4-2. قانونمندی 43
3-4-2. صداقت و راستگویی 45
4-4-2. رعایت اصول اخلاقی 45
5-4-2. گزینش کارگزاران صالح و توانا 47
6-4-2. نگرش انسانی و فرامذهبی 48
7-4-2. توسعه آزادی‌های مشروع. 48
8-4-2. حفظ وحدت و وفاق ملی 49
9-4-2. برقراری عدالت اجتماعی 50
10-4-2. تأمین رفاه و آسایش مردم. 51
5-2. ابعاد مختلف اصلاحات. 51
1-5-2. اصلاح فرهنگی و معنوی 51
2-5-2. اصلاح نظام سیاسی 52
3-5-2. اصلاح نظام حقوقی 53
4-5-2. اصلاح قوانین و ساختارها 54
6-2. شرایط اجرای اصلاحات. 55
1-6-2. زمان‌شناسی و مکان شناسی فراروی اصلاحات. 55
2-6-2. شناخت داشتن از اقدام اصلاحی خود. 56
3-6-2. مشورت با حکیمان و عالمان. 57
4-6-2. استفاده از ابزار درست جهت اصلاح 58
7-2. مهمترین ویژگی مصلح موفق 59
1-7-2. عدم مصانعه. 59
2-7-2. عدم مضارعه. 61
3-7-2. عدم مطامعه. 62
8-2. آسیب شناسی اصلاحات. 62
1-8-2. ابهام در مفهوم اصلاح و چارچوب آن. 62
2-8-2. مقطعی بودن اصلاحات. 63
3-8-2. افراط و تفریط 64
4-8-2. رخنه فرصت‌طلبان و مصلحان غیرواقعی 65
9-2. مهمترین شیوه‌های اصلاح 66
1-9-2. ارشاد و تساهل 66
2-9-2. اصلاحات تدریجی و گام به گام. 68
3-9-2. امربه معروف و نهی از منکر. 69
فصل سوم: جایگاه امربه معروف و نهی از منکر در اسلام. 73
1-3. روند تشریع امر و نهی در قرآن. 73
1-1-3. آیات توصیه کننده به امر و نهی 73
2-1-3. آیات دال بر وجوب امربه معروف و نهی از منکر. 75
1-2-1-3. وجوب امر و نهی بر پیامبر اکرم‌صلی‌الله‌علیه‌و آله. 75
2-2-1-3. وجوب امر و نهی بر همه مؤمنان امت. 75
3-2-1-3. وجوب امر و نهی بر بعضی از امت. 77
3-1-3. امربه معروف و نهی از منکر از اوصاف لازم مومنان. 78
4-1-3. امربه منکر و نهی از معروف، از صفات منافقان. 78
5-1-3. تفاوت امربه معروف ونهی از منکر در آیات مکی و مدنی 79
6-1-3. تقدم امر و نهی بر ایمان به خدا 80
7-1-3. گمان وجود تضاد در میان آیات امر و نهی 80
8-1-3. امر و نهی در میان همه ادیان الهی 82
2-3. موقعیت شناسی امربه معروف و نهی از منکر در روایات. 83
1-2-3. اهمیت وفضیلت امر و نهی در کلام معصومین علیهم السلام. 83
2-2-3. تشویق همگان به امربه معروف و نهی از منکر. 85
3-2-3. روایات دال بر وجوب دو فریضه. 85
1-3-2-3. واجب بر همه امت. 85
2-3-2-3. بر بعض امت. 86
3-3-2-3. واجب برهر فرد مسلمان. 86
4-3-2-3. بر علما و دانشمندان. 86
4-2-3. عدم تفاوت بین امر و نهی مرد و زن. 87
5-2-3. امربه معروف و نهی از منکر، از اوصاف لازم مومنین 87
6-2-3. امربه منکر و نهی از معروف از صفات منافقان و مشرکان. 88
7-2-3. توهم وجود تنافی در بین روایات امر و نهی 88
8-2-3. وجوب حفظ جان و دین و بذل و ایثار در راه امر و نهی 89
9-2-3. «حسبه» نهاد اجرایی امر و نهی در تاریخ اسلام. 89
فصل چهارم: شناخت ابعاد دیگر فریضه امر و نهی 92
1-4. مراتب وطبقات امر و نهی 92
1-1-4. لزوم آگاهی ازمراتب ودرجات امربه معروف ونهی از منکر. 92
2-1-4. مراحل امربه معروف و نهی از منکر. 93
1-2-1-4. مرحله اول: مرتبه انکار قلبی 94
2-2-1-4. مرحله دوم: مرتبه زبانی 96
3-2-1-4. مرحله سوم: مرتبه عملی و با قدرت. 99
3-1-4. طبقات امربه معروف و نهی از منکر. 100
1-3-1-4. امر و نهی فردی 100
2-3-1-4. امر و نهی خانوادگی 101
3-3-1-4. امر و نهی علما و بزرگان جامعه. 102
4-3-1-4. امر و نهی حکومتی 103
4-1-4. طبیعت امر و نهی و تقدم و تأخر در این فریضه. 104
2-4. آشنایی با معروفات و منکرات. 106
1-2-4. ضرورت شناخت کامل معروفات و منکرات. 106
2-2-4. تفاوت موضوعی معروف و منکر. 107
3-2-4. شناخت اهل معروف و ثمره کارهای خیر. 107
4-2-4. معیارهای شناخت معروف و منکر. 108
1-4-2-4. معیارهای ثابت. 109
1-1-4-2-4. شرع، اصلی‌ترین معیار. 109
2-1-4-2-4. فطرت پاک 109
3-1-4-2-4. عقل سلیم. 110
2-4-2-4. معیارهای متغیر. 111
1-2-4-2-4. فرهنگ. 111
2-2-4-2-4. آداب و رسوم. 112
3-2-4-2-4. عرف. 112
4-2-4-2-4. تابو. 113
5-2-4. اقسام و مصادیق معروف و منکر. 114
1-5-2-4. اقسام معروف و منکر. 114
2-5-2-4. برخی از معروف‌ها و منکرهای (واجب و حرام)شرعی: 115
1-2-5-2-4. اعتقادی 115
2-2-5-2-4. اخلاقی 115
3-2-5-2-4. فرهنگی 115
4-2-5-2-4. خانوادگی 116
5-2-5-2-4. درمانی و بهداشتی و غذایی 116
6-2-5-2-4. اقتصادی 116
7-2-5-2-4. سیاسی 116
8-2-5-2-4. حکومتی و دولتی 117
فصل پنجم: کاوشی دیگر پیرامون فریضه امر و نهی 119
1-5. شرایط اجرای امربه معروف و نهی از منکر. 119
1-1-5. توضیح اجمالی 119
2-1-5. شرایط افراد در فریضه امر و نهی 119
3-1-5- شرایط فریضه امر و نهی 122
1-3-1-5. علم و آگاهی 122
2-3-1-5. شرط تأثیر. 123
3-3-1-5. شرط استمرار و اصرار بر گناه 123
4-3-1-5. فقدان مفسده در امر و نهی 124
4-1-5.  ویژگی‌های شخصی آمران و ناهیان. 125
1-4-1-5. عامل بودن. 125
2-4-1-5. عدم انتظار پاداش از مردم. 126
3-4-1-5. تکبر نداشته باشد. 126
2-5. اصول و پیش شرط‌های حاکم بر فریضه امر و نهی 127
1-2-5. تجسس کردن ممنوع. 127
2-2-5. بدبینی و سوءظن ممنوع. 128
3-2-5. پرده دری ممنوع. 129
4-2-5. توهین ممنوع. 129
5-2-5. تعرض و اضرار به غیرممنوع. 130
6-2-5. انتقام‌گیری ممنوع. 130
7-2-5. دخالت و تجاوز ممنوع. 130
8-2-5. تبعیض در اجرای اوامر و نواهی الهی ممنوع. 131
9-2-5. رعایت اصول خودشناسی، بیمارشناسی، روش‌شناسی واجب. 131
10-2-5. تقیه واجب، امر و نهی ممنوع. 132
3-5. تحلیل ریشه‌های موفقیت در امر و نهی 133
1-3-5. اثرات مثبت امر و نهی در جامعه. 133
1-1-3-5. حفظ اسلام و احکام آن. 133
2-1-3-5. تقویت مومنین و تضعیف کفار. 134
3-1-3-5. عزت و سعادت دنیا و آخرت. 134
4-1-3-5. امنیت و آبادانی 135
5-1-3-5. کلید حل همه مشکلات و اجرای قوانین 135
2-3-5. عوامل موفقیت در امر و نهی 136
1-2-3-5. شرح صدر و صبر و مقاومت. 136
2-2-3-5. با شیوه درست و با مدارا برخورد نمودن. 137
3-2-3-5. دیگر عوامل 137
4-5. تحلیل ریشه‌های شکست در امر و نهی 138
1-4-5. ریشه‌یابی منکرات درجامعه. 138
1-1-4-5. حکومت. 138
2-1-4-5. عالمان جامعه. 139
3-1-4-5. سرمایه‌داران و طبقات مرفه جامعه. 139
4-1-4-5. خانواده‌ها 141
5-1-4-5. دشمنان داخلی و خارجی 141
6-1-4-5. رسانه های جمعی 141
2-4-5. برخی علل و آفات مهم دیگر در عدم توفیق فریضه در اصلاحات اجتماعی 142
5- 5. آثار سوء منکرات در جامعه. 144
1-5-5. سلب آرامش روانی و جسمانی انسان. 144
2-5-5. سلب نعمت‌های الهی 144
3-5-5. مختل شدن آزادی فردی و اجتماعی 145
4-5-5. از بین رفتن شعائر و قوانین دینی 145
5-5-5. مرگ معنوی 146
6-5-5. سقوط و انحطاط و اختلال در جامعه. 146
6-5. پیامدهای منفی ترک امربه معروف و نهی از منکر در جامعه. 147
1-6-5. شریک گناه دیگران شدن. 147
2-6-5. مورد غضب و خشم خداوند قرار گرفتن 147
3-6-5. تسلط اشرار و شیوع فساد. 148
4-6-5. محرومیت از برکات الهی 149
5-6-5. واژگونی قلب و روح 149
6-6-5. پیامدهای منفی دیگر. 150
فصل ششم: بررسی های ضروری دیگر در اصلاحات و امر و نهی دینی 152
1-6. شیوه‌های متفاوت اصلاحات در فریضه امر و نهی 152
1-1-6. بیان نوع روش‌ها 152
1-1-1-6. روش مستقیم. 152
2-1-1-6. روش غیرمستقیم. 154
2-1-6. شیوه‌های جلوگیری از وقوع گناه و سرایت آن. 156
1-2-1-6. از ریشه‌کندن فساد. 156
2-2-1-6. اهتمام بر تربیت اخلاقی 157
1-2-2-1-6. نقش اخلاق نیک در امر و نهی و اصلاح امور. 157
2-2-2-1-6. مصادیق عملی حسن خلق 158
3-2-1-6. ممانعت از تبدیل معروف به منکر و بالعکس. 160
4-2-1-6. رفع بیکاری و تنبلی 161
2-6. اصلاحات وتغییرات اساسی اجتماعی در گرو چند مؤلفه پراهمیت. 163
1-2-6. امربه معروف و نهی از منکر حکومتی(نظارت و کنترل تخصصی) 163
1-1-2-6. اهمیت حکومت در اسلام. 163
2-1-2-6. مهمترین وظیفه حکومت اسلامی در رابطه با فرائض امر و نهی در عصر حاضر. 166
1-2-1-2-6. تصویب قوانین مورد نیاز. 167
2-2-1-2-6. قوه قضائیه و وظایف آن. 168
3-2-1-2-6. تشکیل دانشگاه ویژه امربه معروف و نهی از منکر. 168
4-2-1-2-6. تشکیل وزارتخانه امربه معروف و نهی از منکر. 170
2-2-6. امر و نهی مردمی (نظارت وکنترل عمومی) 172
1-2-2-6. امر و نهی مردمی از دیدگاه اسلام. 172
2-2-2-6. نظریات متفاوت در اصالت فردی و اجتماعی در اصلاح جامعه. 174
3-2-2-6. فواید امر و نهی ملی و اصلاحات همگانی 175
3-2-6. رسانه ملی زبان گویای امر و نهی در اصلاحات اجتماعی 176
1-3-2-6. نقش رسانه‌های جمعی در پیشبرد اصلاحات در جامعه. 176
2-3-2-6. فواید آموزش و اطلاع رسانی از طریق رسانه‌ها 177
3-3-2-6. روشن‌ترین مصداق منکر در رسانه ملی 177
فصل هفتم: جمع‌بندی، نتیجه‌گیری و پیشنهادها 180
1-7. خلاصه پژوهش. 180
2-7. ارائه برخی پیشنهادها به محققان آینده 182
3-7. ارائه راهکارهای عملی و کاربردی نو جهت اصلاحات و دگرگونی‌های اجتماعی از طریق امر و نهی دینی در عصر حاضر  183
فهرست منابع و مآخذ(فارسی وعربی) 187
الف: فهرست کتاب‌ها 187
ب: فهرست نرم افزارها 198
نمایه. 199
Abstract
چکیده
اصلاحات عمیق اجتماعی از مهمترین اهداف فریضه امر و نهی دینی می‌باشد.
در فصل اول پژوهش حاضر، مفاهیم و معانی موضوع در لغت و در عرف آیات و روایات، به تفصیل مورد بررسی قرار گرفت و در ادامه تغییر و تحول اجتماعی از منظر اسلام بیان شد.
فصل دوم با بررسی ابعاد مختلف اصلاحات آغاز شد. تحول و اصلاح جامعه، طبق ادله شرعی تنها با مراعات اوامر و نواهی دینی امکان‌پذیر است. اصلاح نفس، خانواده، عالمان و حاکمان جامعه، در جهت دگرگونی‌های اجتماعی، با اهمیت و حساسیت فراوان در روایات پی‌گیری شد. رعایت شرایط و چارچوب‌های بنیادین اصلاحات در اسلام، در تحول و هدایت اجتماع به سوی خیرو صلاح، ضروری است. زوایای اصلاح جامعه در ابعاد مختلف فرهنگی، معنوی، سیاسی، حقوقی، قوانین و ساختارها، قابل پی‌گیری است. از منظر اسلام امر به معروف و نهی از منکر، عالی‌ترین ابزار اجرایی جهت اصلاح و دگرگونی در جامعه، در حوزه‌های پیش‌گفته است. بدین روی شناخت جایگاه امر و نهی در اسلام، آشنایی با معروفات و منکرات، شناخت شرایط اجرای فریضه و اصول حاکم بر آن و شناسایی عوامل موفقیت و تحلیل ریشه‌های شکست در این فریضه، امری ضروری است. در فصل ششم، لزوم توجه به شیوه‌های متفاوت اجرای اصلاحات و تغییرات اجتماعی، واسطه فریضه امر و نهی تبیین شد. روش‌هایی که آگاهی از آنها، مطمئناً هدف تحول و دگرگونی و اصلاح را قرین توفیق می‌نماید. همچنین شناخت مؤلفه های پراهمیت در اصلاح و تغییرات اجتماعی در ادامه مورد بررسی قرار گرفت. شناخت ارکان پراهمیتی مانند حکومت، استعدادهای ملی و مردمی و رسانه‌های جمعی و آسیب شناسی آنها و استفاده صحیح از ظرفیت‌های این استعدادهای طبیعی و غیرطبیعی، روند تسریع اصلاح و دگرگونی در جامعه را در پی‌دارد.
در فصل پایانی ضمن نتیجه‌گیری و ارائه برخی پیشنهادها حول محورهای نو اصلاح و تحول از طریق امر و نهی، ارائه راهکارهای کاربردی و جدید جهت پی‌گیری عمیق‌تر اصلاح و دگرگونی‌ اجتماعی، از رهگذر فریضه امر و نهی عرضه شد.
تعداد صفحه : 227
قیمت : 14700تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***